Türkiye'nin en büyük açık hava müzesi: Efes Antik Kenti

Klasik Yunan döneminde İyonya'nın on iki şehrinden biri olan Efes Antik Kenti, Klasik İzmir ilinin Selçuk ilçesi sınırları içerisinde bulunur.

Türkiye'nin en büyük açık hava müzesi: Efes Antik Kenti

Doğu ile Batı arasında köprü olmuş, Roma Devri’nde Asya eyaletine başkentlik yapmış Efes Antik Kenti bugün İzmir’in Selçuk ilçesi sınırları içerisinde yer alıyor. Bölgede yapılan arkeolojik çalışmalarda bulunan kalıntılar Neolitik döneme kadar uzansa da kentin kuruluşunun Helenistik dönemde gerçekleştiği düşünülmektedir. Altın çağını Roma döneminde yaşayan bu Antik Yunan kenti asırlar boyunca dini, politik, ticari önemini korumuş ve pek çok kültürel gelişmeye ev sahipliği yapmıştır. Öyle ki bu önemli antik kenti araştırmaya başladığımızda pek çok önemli tarihi figürün ismiyle karşılaşıyoruz.

Büyük İskender, Hadrian, Agustus gibi imparatorlar; St. John, Hz. Meryem gibi dini kişilikler; Heraklitos, Soranos gibi bilgeler bu isimlerden sadece bazıları. Şehrin kuruluşuna dair pek çok efsane var olsa da Hadrianus Tapınağı’nın girişinde yazılı olan ‘Atina kralı Kodros'un cesur oğlu Androklos, Ege'nin karşı yakasını keşfetmek ister. Önce, Delfi kentindeki Apollon Tapınağı'nın kahinlerine danışır. Kahinler ona, balık ve domuzun işaret ettiği yerde bir kent kuracağını söyler. Androklos bu sözlerin anlamını düşünürken Ege'nin lacivert sularına yelken açar. Kaystros (Küçük Menderes) Nehri'nin ağzındaki körfeze geldiklerinde karaya çıkmaya karar verirler. Ateş yakarak tuttukları balıkları pişirirlerken çalıların arasından çıkan bir yaban domuzu, balığı kaparak kaçar. İşte kehanet gerçekleşmiştir. Burada bir kent kurmaya karar verirler’ sözleri kuşkuya yer bırakmayacak kadar açıktır.

Dünyanın En Zengin Açık Hava Müzelerinden Biri Olarak Efes Antik Kenti

Ziyaretçileri en çok etkileyen eserlerin başında Helenistik dönemde yapılan 24.000 kişi kapasiteli, dönemin en gelişmiş yapılarından biri olan Antik Tiyatro gelse de bu önemli yerde başka pek çok görkemli yapı bulunuyor. M.s 2.yüzyılda oğlu tarafından Celsius adına yaptırılan bir kahramanlık anıtı olan Celsus Kütüphanesi, dönemin pek çok düşünürünü yetiştirmiş olmanın dışında varlığını büyük oranda korumuş sütunlu yapısıyla bugün Efes’in simgelerinden biridir. Kentin zenginlerinin yaşadığı yerden ısıtmalı ve teraslı Yamaç Evleri, fresklerle kaplı duvarları ve mozaiklerle kaplı zeminiyle görsel ve mimari özellikler hakkında bilgiler sunuyor.

Efes Antik Kenti’nin dini boyutunu ise Hz. Meryem’in son yıllarını geçirdiği düşünülen Meryem Ana Evi, Hristiyanlığın en önemli hac noktalarından biri olan St Jean Bazilikası ve İsa Bey Camii oluşturuyor. Örenyerinin dışında kalsa da Artemis Tapınağı’ndan günümüze ulaşanları görmeden dönmek bu kente haksızlık olacaktır. Kralların karşılandığı, görkemli sütunlarla kaplı Liman Caddesi ile başlayan yolculuk ziyaretçilerin tercihlerine göre değişkenlik gösterse de farklı uygarlıklardan miras kalan Serapis Tapınağı, Agora, Yedi Uyurlar Mağarası,  Aşk evi, Prytaneion, Odeon,Yuhanna Kalesi, Hadrian Tapınağı’nı görmek sizlere tarihin pek çok dönemine tanıklık ettiğinizi hissettirecek.

Efes Antik Kenti’ne Nasıl Gidilir?

İzmir’de bulunan Adnan Menderes Havalimanı’ndan yaklaşık 62 km uzaklıktaki Efes Antik Kenti’ne araba ile 40-45 dakikada ulaşılabilir. Ancak geçmişten günümüze önemini koruyan bu tarihi kente ulaşım için pek çok toplu taşıma aracı seçeneği de bulunuyor. Dilerseniz İzmir, Denizli ya da Aydın şehirlerinden trene binebilir ya da Selçuk ilçesinden minibüs ile kolayca Efes’e gidebilirsiniz.

Ziyaretle İlgili Küçük Notlar

‘Ne zaman gidilmeli?’ sorusunun hak etiği cevap ‘mümkün olan en kısa sürede’ olsa da İzmir’in sıcak havası göz önüne alındığında ilk ve sonbahar aylarının daha uygun seçenekler olduğu düşünülebilir. Yılda yaklaşık 1,5 milyon yerli-yabancı turisti ağırlayan bu görkemli şehri gezmeye sabah saatlerinde başlamanız ve mutlaka 1 gününüzü ayırmanız tavsiye edilmektedir. Eğer vaktiniz kalırsa yaklaşık 8km mesafede bulunan Şirince’ye gidebilir, eski Rum evleri ile sizi karşılayan bu köyde enfes şarapların tadına bakabilirsiniz.